Dziennik sterylizacji w salonie: wzór

Krótko: dziennik sterylizacji to zapis, który pokazuje, że narzędzia w Twoim salonie przeszły sterylizację w sprawnym urządzeniu i że ktoś to sprawdził. W sprawdzonych źródłach nie znaleźliśmy przepisu, który nazywałby ten dokument i podawał jego wzór. Zalecenia Głównego Inspektora Sanitarnego (maj 2026) mówią natomiast wprost o kontroli każdego cyklu i o dokumentacji, która pozwala powiązać narzędzia z procesem dekontaminacji. Poniżej znajdziesz propozycję wzoru wpisu i zasady prowadzenia dziennika w salonie z jedną lub kilkoma stylistkami.

Najważniejsze w skrócie

• Ustawa nakazuje wdrożyć i stosować procedury sterylizacji (art. 16), ale nie podaje wzoru dziennika. Wzór układasz sama, opierając się na tym, co zalecają GIS.
• Dziennik, książka i zeszyt sterylizacji to różne nazwy tego samego pomysłu: zapis cykli autoklawu. Nazwa nie ma znaczenia prawnego.
• GIS zaleca kontrolę każdego cyklu wskaźnikami fizycznymi, chemicznymi i biologicznymi, a kontrolę biologiczną nie rzadziej niż raz w tygodniu.
• Zapisy z przeglądów i konserwacji autoklawu powinny być przechowywane. Okresu GIS nie podaje, więc wpisz własny w procedurze.
• Dziennik jest dowodem Twojej staranności. Nie gwarantuje wyniku kontroli.

Po co salon prowadzi dziennik sterylizacji

Podstawa jest w art. 16 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Osoby, które wykonują czynności z naruszeniem ciągłości tkanek (a przycięcie skórki lub użycie pęsety do brwi do nich należy), mają wdrożyć i stosować procedury ochrony przed zakażeniami. Procedury mają regulować m.in. zasady stosowania sprzętu poddawanego sterylizacji. Brak wdrożenia lub niestosowanie procedur to wykroczenie z art. 50 pkt 1 tej ustawy, zagrożone grzywną.

Ustawa nie mówi, jak udowodnić, że stosujesz procedurę. Odpowiedź daje praktyka i zalecenia GIS. Dokument z maja 2026 zawiera trzy zdania, które dla dziennika są najważniejsze:

• skuteczność każdego cyklu sterylizacji (czas, temperatura, ciśnienie) ocenia się na podstawie wskaźników fizycznych, chemicznych i biologicznych,
• zaleca się dokumentację, która pozwala powiązać narzędzia użyte u danej klientki z przeprowadzonymi procesami dekontaminacji,
• klientka może poprosić o informację o sterylności pakietu i zweryfikować dokumentację potwierdzającą skuteczność sterylizacji.

Czyli dziennik ma dwie role. Wewnętrzną: wiesz, co i kiedy wyszło z autoklawu. I zewnętrzną: możesz to pokazać klientce albo inspektorowi. To są zalecenia, nie przepis o treści dziennika. Jak je traktuje konkretny inspektor w konkretnej sprawie, tego nie przesądzamy. Jak wygląda sama kontrola, opisujemy w artykule co sprawdza Sanepid w salonie paznokci.

Dziennik, książka, zeszyt: czy to ta sama dokumentacja

W internecie krążą nazwy: dziennik sterylizacji, książka sterylizacji, zeszyt kontroli sterylizacji, książka ewidencji procesów sterylizacji. Przeszukaliśmy ustawę i zalecenia GIS. Żadna z tych nazw tam nie występuje. Jedyny dokument nazwany w zaleceniach to „dziennik odbioru narzędzi i ich oddawania” przy sterylizacji poza salonem.

W praktyce w salonie potrzebujesz kilku zapisów. Możesz je prowadzić w jednym zeszycie z działami albo w osobnych kartach:

Zapis	Co w nim jest	Na czym się opiera
Zapis cykli	Każdy cykl: data, numer, wsad, wynik wskaźników, osoba	Zalecenie kontroli każdego cyklu (GIS)
Zapis kontroli biologicznej	Data, rodzaj wskaźnika, numer partii, wynik	Zalecenie kontroli biologicznej nie rzadziej niż raz w tygodniu (GIS)
Zapis przeglądów i konserwacji	Data, wykonawca, numer protokołu, termin następnego	Kontrola urządzenia co najmniej raz w roku, zapisy mają być przechowywane (GIS)
Dziennik odbioru i oddania narzędzi	Co wysłałaś do sterylizacji zewnętrznej i kiedy wróciło	Dokumentacja regularnej sterylizacji poza lokalem, np. umowa, faktury, dziennik (GIS)

Ostatni zapis dotyczy tylko salonów, które nie mają własnego autoklawu. Szczegóły sterylizacji zewnętrznej opisujemy w artykule kto może sterylizować w salonie.

Jakie pola powinien mieć wpis w dzienniku sterylizacji

GIS nie podaje wzoru wpisu. Poniższe pola są naszą propozycją, zbudowaną z tego, co zalecenia każą kontrolować. Wpis robisz po każdym cyklu, najlepiej od razu po wyjęciu wsadu.

Pole	Po co
Data i godzina cyklu	Łączy cykl z wydrukiem i z dniem pracy
Numer cyklu (licznik autoklawu)	Autoklaw zgodny z normą PN-EN 13060 ma licznik cykli, więc numer da się porównać z urządzeniem
Program cyklu	Pokazuje, jaki cykl wybrałaś dla danego wsadu
Wsad: co sterylizowane	Np. zestawy do manicure, pęsety do rzęs. To pozwala powiązać narzędzia z cyklem
Wskaźnik fizyczny	Parametry z wydruku lub wyświetlacza: czas, temperatura, ciśnienie
Wskaźnik chemiczny w pakiecie	GIS zaleca typ 5 lub 6 w każdym pakiecie albo przyrząd testowy procesu z odpowiednim wskaźnikiem
Kontrola biologiczna	Wpisujesz, gdy w danym cyklu był wskaźnik biologiczny. Wynik dopisujesz po odczycie
Decyzja: wsad zwolniony tak/nie	Pokazuje, że ktoś ocenił wynik, zanim pakiety trafiły do użycia
Termin przydatności pakietów	Materiał w opakowaniach papierowo-foliowych, w zamkniętych szafkach lub szufladach, GIS zaleca przechowywać nie dłużej niż 2 miesiące
Osoba i podpis	GIS wskazuje, że za proces odpowiada osoba uprawniona do przeprowadzenia dekontaminacji
Uwagi	Błąd cyklu, powtórzenie, mokry pakiet, wymiana części

Dobrze jest też dopisać w karcie klientki numer pakietu lub cyklu, z którego pochodziły narzędzia. Dzięki temu spełniasz zalecenie o powiązaniu narzędzi z klientką bez przepisywania całego dziennika. Jak prowadzić kartę, opisujemy w artykule karta klienta: jak wypełnić.

Jak prowadzić dziennik na co dzień i przy kilku stylistkach

1. Jeden autoklaw, jeden dziennik. Numeracja cykli ma odpowiadać licznikowi urządzenia. Gdy masz dwa autoklawy, prowadzisz dwa dzienniki.
2. Wpis zaraz po cyklu. Zapis z końca tygodnia, odtwarzany z pamięci, nie ma wartości dowodowej. To nasza rada praktyczna, nie przepis.
3. Wskaż osobę odpowiedzialną. Zapisz w procedurze, kto w salonie decyduje o zwolnieniu wsadu. Pozostałe stylistki mogą ładować i uruchamiać autoklaw, ale zwolnienie wsadu ma jedną osobę.
4. Podpis albo inicjały z legendą. Na pierwszej stronie wpisz, czyje inicjały to które. Przy zmianach personelu legenda oszczędza pytań.
5. Poprawki jedną kreską. Błędny wpis przekreśl, dopisz poprawny, datę i podpis. Nie zamazuj i nie wyrywaj kartek.
6. Wydruki dołączaj albo kopiuj. Papier z drukarek termicznych z czasem blednie. Zrób zdjęcie lub skan wydruku i przypisz go do numeru cyklu.

Gdy pracujesz w salonie sama, dziennik nadal ma sens. Rola osoby odpowiedzialnej i osoby wpisującej jest wtedy ta sama, ale dokument pokazuje, że proces jest powtarzalny.

Kontrola biologiczna i przeglądy w dzienniku sterylizacji

Dwa zapisy najczęściej bywają pomijane, bo nie dzieją się przy każdym cyklu.

Kontrola biologiczna. GIS zaleca ją nie rzadziej niż raz w tygodniu. Wskaźnik wkładasz do wsadu, odczytujesz po czasie podanym przez producenta wskaźnika i wpisujesz wynik z datą. Jak wykonać test krok po kroku, opisujemy w artykule Sporal test w salonie. Zalecenia nie opisują postępowania przy wyniku dodatnim. Opisz je w swojej procedurze: wsad nie jest zwolniony, autoklaw nie jest używany do wyjaśnienia przyczyny, serwis jest zawiadomiony, zdarzenie wpisane do dziennika.

Kontrola urządzenia. GIS zaleca kontrolę sprawności urządzeń do dekontaminacji według harmonogramu i zaleceń producenta, nie rzadziej niż raz w roku, przez autoryzowany serwis, jeśli producent nie zaleci inaczej. Przyrządy do kontroli parametrów fizycznych cyklu mają być sprawdzane co najmniej raz w roku. Protokół z przeglądu wpinasz do dziennika albo trzymasz obok, z numerem w zapisie.

Jak przechowywać i okazać dziennik podczas kontroli

Zalecenia GIS mówią, że zapisy z przeglądów i konserwacji powinny być przechowywane. Nie podają liczby lat. W sprawdzonych źródłach nie znaleźliśmy też przepisu o okresie przechowywania dziennika sterylizacji dla salonów. Wpisz więc okres do własnej procedury i trzymaj się go. W naszych wzorach przyjmujemy co najmniej 3 lata. To rekomendacja organizacyjna, a nie wymóg prawa.

• Trzymaj dziennik przy stanowisku sterylizacji lub w segregatorze dokumentów salonu, w miejscu znanym całemu zespołowi.
• Zrób kopię zapasową: skan stron co miesiąc albo wersję elektroniczną. Zagubiony zeszyt nie powinien oznaczać utraty historii.
• Miej pod ręką protokół ostatniego przeglądu autoklawu i ostatni wynik kontroli biologicznej.
• Gdy klientka pyta o sterylność pakietu, pokaż pakiet i wskaż wpis. GIS przewiduje taką możliwość.

Błędy, które obniżają wartość dziennika

• Wpisy hurtem. Ten sam podpis i te same parametry w całej kolumnie wyglądają jak przepisywanie.
• Brak wsadu. Zapis „cykl 14, OK” nie mówi, które narzędzia przeszły proces.
• Brak kontroli biologicznej. Wpisy cykli są, ale kontroli biologicznej od miesięcy nie ma.
• Dziennik niezgodny z procedurą. Procedura mówi o wskaźnikach typu 5, a w dzienniku jest kolumna na inny wskaźnik. Dokumenty mają się zgadzać.
• Brak przeglądów. Dziennik cykli bez protokołu serwisowego pokazuje tylko część procesu.
• Zapis w innym miejscu niż procedura. Jeśli procedura wskazuje dziennik papierowy, a wpisujesz do aplikacji, popraw procedurę.

Pamiętaj też o samej technice. Dziennik nie naprawi złego pakowania ani zbyt długo trzymanych pakietów. Zasady pakowania znajdziesz w artykule pakietowanie narzędzi do sterylizacji, a o samym urządzeniu piszemy w artykule autoklaw: co to jest i jak działa.

Najczęściej zadawane pytania

Czy dziennik sterylizacji jest obowiązkowy w salonie kosmetycznym?

Obowiązkowe jest wdrożenie i stosowanie procedur (art. 16 ust. 1 ustawy). W sprawdzonych źródłach nie znaleźliśmy przepisu, który nakazywałby prowadzić dokument o nazwie „dziennik sterylizacji”. Zalecenia GIS zalecają kontrolę każdego cyklu i dokumentację procesów, więc zapis cykli w praktyce jest dowodem, że procedurę stosujesz.

Dziennik sterylizacji, książka czy zeszyt: który wzór wybrać?

Nazwa nie ma znaczenia. Liczy się zawartość: cykle, kontrola biologiczna, przeglądy. Możesz użyć zeszytu, kart w segregatorze albo pliku. Ważne, żeby zapis był czytelny, kompletny i zgodny z Twoją procedurą.

Jak często wpisywać kontrolę biologiczną?

Zalecenia GIS mówią, że kontrolę biologiczną wykonuje się nie rzadziej niż raz w tygodniu. To zalecenie, nie przepis. Częstotliwość zapisz w procedurze i trzymaj się jej. Wcześniejsze wpisy na blogu mogą podawać inną częstotliwość, dlatego sprawdzaj datę i podstawę każdej wskazówki.

Jak długo trzymać dziennik sterylizacji?

W sprawdzonych źródłach nie znaleźliśmy określonej liczby lat. GIS zaleca przechowywanie zapisów z przeglądów i konserwacji. Wybierz okres, który jesteś w stanie utrzymać, wpisz go do procedury i stosuj konsekwentnie. W razie wątpliwości możesz złożyć wniosek o zaopiniowanie procedur do państwowego powiatowego inspektora sanitarnego (art. 16 ust. 3 ustawy).

Czy dziennik prowadzi się przy sterylizacji poza salonem?

Tak, w innej formie. GIS zaleca wtedy dokumentację potwierdzającą regularną sterylizację, np. umowę, faktury i dziennik odbioru narzędzi i ich oddawania. Narzędzia przekazuje się w zabezpieczonych opakowaniach, w szczelnie zamykanych pojemnikach transportowych.

---

Stan prawny na: 2 listopada 2026
Podstawa prawna: art. 16 i art. 50 pkt 1 ustawy z 5.12.2008 o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1675; sprawdzono akty zmieniające ogłoszone po tym tekście: Dz.U. 2026 poz. 26 i 791, żaden nie zmienia art. 16 ani art. 50); „Zalecenia i wymagania higieniczno-sanitarne Głównego Inspektora Sanitarnego w zakresie świadczenia usług w branży beauty” (GIS, maj 2026, rozdz. III-V, wersja z gov.pl). Nie sprawdzono: treści normy PN-EN 13060 (norma płatna), przepisów dla podmiotów leczniczych, Monitora Polskiego, projektów rozporządzeń ani wcześniejszych wersji zaleceń GIS. Wzór pól dziennika jest propozycją autorów, nie wzorem urzędowym.
Ostatni przegląd: 2 listopada 2026